Spring naar inhoud

Denemarken

Van 26 juli t/m 5 oktober 2008 heb ik in Denemarken gewoond. Hieronder vind je wat informatie over het land en een samenvatting van mijn ervaringen.

***** ***** *****

Denemarken

Denemarken is net als Nederland een constitutionele monarchie, wat betekend dat de macht van het koningshuis beperkt wordt door de grondwet. De hoofdstad is natuurlijk Kopenhagen, wat de Denen zelf als København schrijven, en de taal is Deens. De tijdzone is hetzelfde als in Nederland, maar de Denen doen net als Noorwegen en Zweden niet mee aan de Euro dus Denemarken hebben hun eigen kroon (DKK / kr.).

Qua landoppervlak is Denemarken te vergelijken met Nederland (43.000 km2 voor Denemarken tegen 41.500 km2 voor Nederland), maar met minder dan vijf en half miljoen inwoners is het land een stuk rustiger dan met de zestien miljoen mensen in Nederland. Om precies te zijn leven we in Nederland met 396 mensen op een vierkante kilometer, terwijl de Denen een vierkante kilometer delen met ongeveer 127 anderen. Ach, verschil moet er zijn.

Zoals Nederland 12 provincies heeft, is Denemarken grofweg in 3 stukken op te delen, als je op de onderstaande kaart kijkt snap je wel waarom. Het linkergedeelte grenst direct aan Duitsland en heet Jutland/Jylland (waar ik woon), dit is overigens het enige deel van Denemarken dat direct met het Europese vasteland is verbonden, de andere delen zijn via bruggen en ferries te bereiken. Via Lille Bælt (kleine burg) wordt Jutland verbonden met het middelste gedeelte Funen/Fyn en van daaruit kun je met een Store Bælt (grote brug) naar Seeland/Sjælland waar de hoofdstad Kopenhagen ligt.

Jutland schrijf je in het Deens als Jylland en je spreekt het uit als Joe-land. Zoals je op de kaart ziet is Jutland best groot maar gelukkig woon ik in het zuid-oosten op ongeveer een uur rijden van de Duitse grens, een uur rijden vanaf de Jutlandse westkust en op ongeveer een kwartier tot een half uur rijden van Odense in Funen/Fyn.

De grootste steden in Denemarken zijn Kopenhagen (Seeland, half miljoen inwoners), Århus (Jutland, 228.000 inwoners) en Odense (186.000 inwoners). Het dorpje waar ik woon heeft ongeveer 55.000 inwoners.
Ter vergelijking met onze Nederlandse steden en dorpen: Breda heeft 171.000 inwoners, Zoetermeer 120.000, Leiden 116.500, Capelle aan den IJssel 63.000, Roermond heeft 54.500 inwoners en Teylingen 35.300 inwoners. Kortom: ik woon gewoon in een dorpje ter grootte van Roermond. Maar volgens mijn collega’s is dit toch echt wel een stad hoor, ondanks dat ze het met me eens zijn dat hier niet zo veel te beleven valt als in Århus. De winkels in het centrum zijn op zaterdagmiddag om 15:00 uur al gesloten, maar gelukkig ligt even buiten het centrum een groter winkelcentrum dat betere openingstijden en een bioscoop heeft.

Kaart van Denemarken, links Jutland (Jylland) in het midden Funen (Fyn) en in het oosten Seeland (Sjælland)

Kaart van Denemarken met links Jutland (Jylland), in het midden Funen (Fyn) en in het oosten Seeland (Sjælland)

Deense taal

De Deense taal is iets anders dan het Nederlands (iets maar). Helaas ben ik nog niet met mijn cursus begonnen, dat gebeurd waarschijnlijk pas op zijn vroegst eind september als ik mijn 1e cursusmodule in Kopenhagen achter de rug heb. Toch zijn me al redelijk wat dingen opgevallen aan het Deense taaltje.

Een van de meest opvallende verschillen zijn natuurlijk de andere letters. Naast A t/m Z hebben de Denen ook nog 3 andere letters: ø, å, æ (altcodes: 0248, 134 en 145 voor geinteresseerden) die ze uitspreken als eu (ø als de eu in heup), ooh (å als o in boot) en èh (æ als e in melk). De v wordt uitgesproken als een w en tegen de y zeggen ze hier oe. Als klap op de vuurpijl schrijven ze letters die ze niet uitspreken, spreken ze letters uit die ze niet schrijven en zo nu en dan zeggen ze iets op een hele andere manier dan ze het schrijven. Zo spreken ze ‘gade’ (straat) uit als ‘gèl’.

De geschreven taal is echter wel een stuk begrijpelijker. Zo noemen ze keuken gewoon køkken of køkkenet (keukentje). Het woord wit schrijven ze hier als hvid en knoflook noemen ze wit-ui (hvidløk en løk is dus Deens voor ui). Dat is dan dus eigenlijk allemaal best logisch.

Goed en goederen schrijven ze overigens als ‘god’ en ‘gods’ waardoor de bedrijfstak waar ik momenteel in werk hier gewoon ‘godstransport’ heet en ik iedere morgen op godterminal aankom waar m. Maar er zijn ook zat dingen die niet logisch te verklaren zijn. Zo schrijven ze hier blauw als blå, maar als je ergens på of flå leest hebben ze het niet over pauw of flauw (maar over op/aan/tot (på) of het villen van een beest (flå)).

Gratis schrijven ze hier overigens net als in het Nederlands, maar tegen bier zeggen ze øl en hoe meer je daar van drinkt hoe vloeiender je Deens wordt.

På gensyn!
Tot ziens!

 

***** ***** *****

Leestips!

Mocht je meer willen lezen over de Denen, hun cultuur en het land, dan is het boekje Dat Zijn Nou Typisch Denen van Helen Dyrbye te lezen. Het boek Het Kopenhagen van Hans Christian Andersen van Ulrich Sonnenberg is ook erg leuk om te lezen, met name door de link met de beroemde sprookjesschrijver Hans Christian Andersen.

Als je zelf op reis gaat naar Denemarken zijn er tal van reisgidsen waar je uit kunt kiezen. Zelf heb ik veel gebruik gemaakt van de Lonely Planet (Engelstalig) en de Denemarken ANWB Goud-gids. De Capitool reisgids Denemarken is ook handig om bij de hand te hebben.

Denemarken is een prachtig land en zeer geschikt om leuke rondritjes te maken. Natuurlijk mag een wegenkaart daarom ook niet missen.

7 reacties leave one →
  1. Monique permalink
    november 11, 2009 22:08

    vraagje: weet jij een online warenhuis/bedrijf in denemarken? Ik wil mijn vriendin in Denemarken voor kerst iets geven en het leek mij het handigst als ik dat dan via een Deens bedrijf of online bedrijf bestelde, maar ik kan zo weinig vinden online. Ik weet geen nemen van grote winkels. Bedankt alvast voor het lezen van dit bericht

    • the Dutchness permalink
      november 17, 2009 15:01

      Hoi Monique,

      Je kunt op http://www.bilka.dk kijken voor verschillende soorten spullen, van mode en schoonheid tot eten en wijn tot sport artikelen. Voor huishoudartikelen en elektrische apparatuur kun je op http://www.elgiganten.dk terecht.

      Mocht je er met de Deense taal niet uitkomen, dan kan translate.google.com wel een uitkomst zijn.

      Succes!
      Lieke

  2. dogmaster permalink
    juli 4, 2011 19:33

    y spreken ze uit als u en u als oe .. køkkenet betekent geen keukentje maar de keuken hun plakken het lidwoord eracht ipv zoals in nl ervoor en ui is løk .. leuk stukkie verder..

    groetjes

  3. november 21, 2011 11:51

    Leuk stukje… Erg informatief. Ik dacht dat Denemarken qua bevolkingsdichtheid redelijk overeen kwam met Nederland.

    • Lieke permalink*
      mei 9, 2012 15:11

      Wat betreft landoppervlakte is Denemarken wel zo groot als Nederland, maar het land heeft ongeveer 1/3 van het inwoneraantal dat Nederland heeft. Als gevolg hiervan heeft het land ook nog een prachtige natuur :-)

  4. februari 27, 2012 23:57

    Wij zijn in de buurt van randers op vakantie geweest. Wat een prachtig land is het. En inderdaad het taaltje is leuk. Jammer dat je site niet echt up to date meer is maar erg leuk om te lezen.

    gr

    Martina

    • Lieke permalink*
      mei 9, 2012 15:10

      Hi Martina,

      De site is niet meer zo up to date omdat ik niet meer in Denemarken en Engeland woon. Op dit moment ben ik weer in Nederland, maar als ik weer een tijdje naar het buitenland ga zal ik deze website weer actief gaan bijhouden.

      Groetjes,

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s

Volg

Ontvang elk nieuw bericht direct in je inbox.

%d bloggers like this: